Top 20 sai lầm trong cuộc chiến chống khủng bố trong lịch sử thế giới
Cuộc chiến chống khủng bố thường là một quá trình "học hỏi qua đau khổ". Lịch sử cho chúng ta thấy rằng những phản ứng bốc đồng, thiếu phối hợp hoặc bỏ qua bối cảnh văn hóa thường xuyên biến các chiến thuật an ninh thành công cụ tuyển mộ cho các nhóm cực đoan. Dưới đây là 20 sai lầm lớn nhất trong lịch sử cuộc chiến chống khủng bố.
1. Tài trợ cho Mujahideen (Afghanistan, những năm 80)
Trong nỗ lực chống lại Liên Xô, Mỹ và các đồng minh đã tài trợ và trang bị vũ khí cho các chiến binh Hồi giáo. Sai lầm: tạo ra một "quái vật" (Al-Qaeda trong tương lai) mà sau khi Liên Xô rút quân, đã quay vũ khí chống lại phương Tây.
2. Cuộc xâm lược Iraq (2003)
Dựa trên thông tin sai lệch về vũ khí hủy diệt hàng loạt, cuộc xâm lược đã phá hủy cấu trúc nhà nước của Iraq. Sai lầm: mở ra một "chiếc hộp Pandora" đã biến đất nước này thành bãi tập huấn khủng bố lớn nhất thế giới.
3. Chính sách phi Ba'ath hóa (Iraq, 2003)
Giải tán quân đội Iraq và sa thải tất cả các thành viên của đảng Saddam Hussein. Sai lầm: đẩy hàng trăm nghìn người đàn ông có kinh nghiệm quân sự vào tình trạng thất nghiệp, buộc họ phải tham gia vào cuộc nổi dậy (hạt nhân của ISIS trong tương lai).
4. Chiến dịch Demetrius (Bắc Ireland, 1971)
Quân đội Anh đã áp dụng việc giam giữ nghi phạm mà không xét xử. Sai lầm: cực đoan hóa dân số Công giáo, dẫn đến sự bùng nổ tuyển mộ cho IRA và gia tăng bạo lực trong nhiều thập kỷ.
5. Xử lý Khủng hoảng Munich (1972)
Cảnh sát Đức, không được chuẩn bị cho khủng bố hiện đại, đã cố gắng thực hiện một chiến dịch giải cứu hỗn loạn. Sai lầm: thiếu một đơn vị chuyên biệt và một kế hoạch chiến thuật, dẫn đến cái chết của tất cả các con tin Israel.
6. Sử dụng Tra tấn (Abu Ghraib và Guantanamo)
Sử dụng "kỹ thuật thẩm vấn nâng cao". Sai lầm: mất đi ưu thế đạo đức và tạo ra một công cụ tuyên truyền không thể đánh bại cho các nhóm khủng bố, những kẻ đã sử dụng hình ảnh để cực đoan hóa các thế hệ mới.
7. Cuộc vây hãm Nhà hát Nord-Ost (Moscow, 2002)
Sử dụng một loại khí không rõ để vô hiệu hóa những kẻ khủng bố Chechnya mà không chuẩn bị thuốc giải độc cho các đội y tế. Sai lầm: thiếu liên lạc giữa lực lượng tấn công và bác sĩ, gây ra cái chết của hơn 120 con tin do khí độc.
8. Vụ thảm sát trường học Beslan (2004)
Can thiệp hỗn loạn, trong đó dân thường có vũ trang đã bắn cùng với các lực lượng đặc nhiệm. Sai lầm: không thể đảm bảo an ninh khu vực và kiểm soát cuộc tấn công, dẫn đến cái chết của hơn 330 người, phần lớn là trẻ em.
9. Sai lầm "Lillehammer" (Na Uy, 1973)
Trong chiến dịch "Cơn thịnh nộ của Chúa", Mossad đã ám sát một người phục vụ vô tội vì nhầm lẫn anh ta với thủ lĩnh của nhóm Tháng Chín Đen. Sai lầm: thất bại lớn trong việc nhận dạng thông qua các dịch vụ tình báo, dẫn đến một vụ bê bối ngoại giao và mất uy tín.
10. Bỏ qua thông tin trước sự kiện 11/9 (2001)
Các cơ quan tình báo Mỹ có dấu hiệu về một cuộc tấn công bằng máy bay có thể xảy ra, nhưng việc thiếu hợp tác giữa CIA và FBI đã ngăn cản việc phòng ngừa. Sai lầm: phân chia thông tin an ninh quốc gia quá mức.
11. Rút quân hỗn loạn khỏi Afghanistan (2021)
Việc rút quân nhanh chóng của quân đội phương Tây đã cho phép Taliban nắm quyền ngay lập tức. Sai lầm: đánh giá thấp khả năng của kẻ thù và bỏ rơi các đồng minh địa phương, ảnh hưởng đến niềm tin vào các quan hệ đối tác trong tương lai.
12. Vụ đánh bom ga Atocha (Madrid, 2004)
Chính phủ Tây Ban Nha ban đầu cáo buộc nhóm ETA của người Basque vì lý do bầu cử, mặc dù bằng chứng chỉ ra Al-Qaeda. Sai lầm: chính trị hóa một hành động khủng bố, dẫn đến mất niềm tin của công chúng và thay đổi chính phủ.
13. Vụ đánh bom đại sứ quán Trung Quốc tại Belgrade (1999)
Mặc dù không hoàn toàn là chống khủng bố, sai lầm của NATO dựa trên bản đồ cũ đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến quan hệ quốc tế trong cuộc chiến an ninh toàn cầu. Sai lầm: phụ thuộc vào thông tin địa lý lỗi thời trong các hoạt động chính xác.
14. Đàm phán với khủng bố (Vụ Irangate)
Mỹ đã bán vũ khí cho Iran để giải thoát con tin ở Lebanon, vi phạm chính sách "không đàm phán với khủng bố" của chính mình. Sai lầm: thỏa hiệp các nguyên tắc chiến lược để đạt được lợi ích chiến thuật ngắn hạn.
15. Cực đoan hóa trong nhà tù
Tập trung những kẻ cực đoan vào cùng một cơ sở giam giữ (ví dụ: Trại Bucca). Sai lầm: biến nhà tù thành trung tâm tuyển mộ và kết nối cho các thủ lĩnh khủng bố tương lai.
16. Cuộc vây hãm Waco (1993)
Cuộc tấn công của FBI vào giáo phái Branch Davidians đã dẫn đến một vụ hỏa hoạn tàn khốc và cái chết của 76 người. Sai lầm: xử lý hung hãn một tình huống con tin/giáo phái, sau đó đã thúc đẩy khủng bố nội địa (ví dụ: Timothy McVeigh).
17. Thiếu kiểm soát biên giới trong khu vực Schengen (Những năm 2010)
Làn sóng tấn công ở Paris và Brussels đã được tạo điều kiện bởi những kẻ khủng bố di chuyển tự do khắp châu Âu. Sai lầm: thiếu trao đổi dữ liệu sinh trắc học hiệu quả giữa các quốc gia thành viên EU.
18. Đánh giá thấp "Sói đơn độc"
Tập trung độc quyền vào các tổ chức lớn đã cho phép các cá nhân bị cực đoan hóa trực tuyến thực hiện các cuộc tấn công tàn khốc (ví dụ: Nice, Orlando). Sai lầm: không thích nghi các chiến lược với khủng bố phi tập trung.
19. Thất bại trong việc bảo vệ các nhà lãnh đạo ôn hòa (Benazir Bhutto, 2007)
Vụ ám sát cựu thủ tướng Pakistan đã gây bất ổn khu vực. Sai lầm: an ninh không đầy đủ cho các nhân vật chính trị chủ chốt chống lại chủ nghĩa cực đoan.
20. Xa lánh cộng đồng Hồi giáo địa phương
Các chính sách như phân biệt chủng tộc quá mức hoặc cấm trang phục nghiêm ngặt. Sai lầm: đối xử với toàn bộ cộng đồng như nghi phạm, điều này gây khó khăn cho việc hợp tác để xác định các phần tử cực đoan.