ထိပ်တန်း ၂၀ အနုပညာနှင့် ယဉ်ကျေးမှု ပိုင်းခြားသိမြင်မှု အခိုက်အတန့်များ- အချိန်ကို ဆန့်ကျင်ခဲ့သော လက်ရာများ
အနုပညာတွင် ပိုင်းခြားသိမြင်မှုဆိုသည်မှာ အရည်အချင်းတစ်ခုတည်းကို ဆိုလိုသည်မဟုတ်ဘဲ၊ အပေးအယူလုပ်ခြင်းကို ငြင်းပယ်ရန်၊ ရေစီးကြောင်းကို ဆန့်ကျင်၍ ဆန်းသစ်တီထွင်ရန်နှင့် လက်ရာ၏ သမာဓိကို ကာကွယ်ရန် သတ္တိရှိခြင်းကို ဆိုလိုသည်။ ထင်ရှားသော အနုပညာရှင်များနှင့် ယဉ်ကျေးမှု နာယကများသည် လူသားမျိုးနွယ်၏ အကောင်းဆုံးလက်ရာများကို ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့သော သို့မဟုတ် လှပမှု၏ အဓိပ္ပာယ်ကို ထာဝရပြောင်းလဲခဲ့သော ဆုံးဖြတ်ချက်များကို ချမှတ်ခဲ့ကြသည်။
၁။ မိုက်ကယ်အန်ဂျလို- စစ္စတင်းဘုရားကျောင်းကို ရိုးရာအစဉ်အလာအတိုင်း ပန်းချီဆွဲရန် ငြင်းဆန်ခြင်း (၁၅၀၈)
မူလက တမန်တော် ၁၂ ပါးကို ရေးဆွဲရန် ဖြစ်သည်။ မိုက်ကယ်အန်ဂျလိုသည် ပိုမိုရှုပ်ထွေးပြီး ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆန်သော အမြင်ဖြစ်သည့် ကမ္ဘာဦးကျမ်းကို ရေးဆွဲရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လက်ရာတစ်ခုကို ဖန်တီးရန် ပုပ်ရဟန်းမင်း၏ မျှော်လင့်ချက်များကို ဆန့်ကျင်၍ မိမိ၏ ကြီးကျယ်ခမ်းနားသော အနုပညာအမြင်ကို ယုံကြည်ခြင်း။
၂။ ဗင်းဆင့်ဗန်ဂိုး- မိမိ၏ ကိုယ်ပိုင်ဟန်ဖြင့် ဇွဲမလျှော့ခြင်း
သူသည် တစ်သက်တာလုံးတွင် ပန်းချီကားတစ်ချပ်တည်းသာ ရောင်းချခဲ့ရပြီး လှောင်ပြောင်ခံခဲ့ရသော်လည်း ဗန်ဂိုးသည် သူ၏ တောက်ပသော ပို့စ်-အင်ပရက်ရှင်နစ်စတိုင်ကို မပြောင်းလဲခဲ့ပေ။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ခေတ်ကာလ၏ စီးပွားဖြစ် အသိအမှတ်ပြုမှု မည်သို့ပင်ရှိစေကာမူ မိမိ၏ စိတ်ခံစားမှုနှင့် အမြင်ဆိုင်ရာ အမှန်တရားအပေါ် လုံးဝသစ္စာရှိခြင်း။
၃။ ဒုတိယကမ္ဘာစစ်အတွင်း လူးဗ်ပြတိုက်ကို ကယ်တင်ခြင်း (၁၉၃၉)
ဒါရိုက်တာ ဂျက်ကွက်စ် ဂျော်ဂျတ်သည် နာဇီကျူးကျော်မှုမတိုင်မီ ထောင်ပေါင်းများစွာသော လက်ရာများ (မိုနာလီဆာ အပါအဝင်) ကို လျှို့ဝှက်စွာ ရွှေ့ပြောင်းခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ယဉ်ကျေးမှု အမွေအနှစ်များကို လုယက်ခြင်း သို့မဟုတ် ဖျက်ဆီးခြင်းမှ ကာကွယ်ရန် အန္တရာယ်ကို ကြိုတင်ခန့်မှန်းခြင်းနှင့် ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးဆိုင်ရာ ကြိုတင်ကာကွယ်မှုများ ပြုလုပ်ခြင်း။
၄။ အင်ပရက်ရှင်နစ်များ- "ငြင်းပယ်ခံရသူများ၏ ပြခန်း" ကို စီစဉ်ခြင်း (၁၈၆၃)
ပါရီရှိ တရားဝင်ပြခန်းမှ ငြင်းပယ်ခံရပြီးနောက် မိုနေး၊ မာနေးနှင့် အခြားသူများသည် ၎င်းတို့၏ ကိုယ်ပိုင်ပြပွဲကို စီစဉ်ခဲ့ကြသည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- တင်းကျပ်သော ပညာရပ်ဆိုင်ရာ စံနှုန်းများကို လိုက်နာရန် ငြင်းပယ်ခြင်းနှင့် ဆန်းသစ်တီထွင်မှုအတွက် အခြားရွေးချယ်စရာ နေရာတစ်ခု ဖန်တီးခြင်း။
၅။ ဘီသိုဗင်- နဝမမြောက် ဆင်ဖိုနီနှင့် နားမကြားခြင်း
လုံးဝနားမကြားဘဲ သူ၏ အရှုပ်ထွေးဆုံး ဆင်ဖိုနီကို ရေးစပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ခြင်း။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ဂီတဆိုင်ရာ ဉာဏ်ရည်ဉာဏ်သွေးနှင့် အတွင်းစိတ်ဆန္ဒ၏ စွမ်းအားဖြင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကန့်သတ်ချက်များကို ကျော်လွှားခြင်း။
၆။ ဖလောရင့်စ် နိုက်တင်ဂေးလ်- စာရင်းအင်းဇယားများ (နှင်းဆီပန်း) ကို တီထွင်ခြင်း
ကျန်းမာရေးပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုများ၏ လိုအပ်ချက်ကို နိုင်ငံရေးသမားများအား ဆွဲဆောင်ရန် ဒေတာများကို မြင်သာအောင် ပြသခြင်းကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- အရေးပေါ် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ သတင်းစကားကို ဆက်သွယ်ရန် သိပ္ပံ (စာရင်းအင်း) နှင့် အမြင်အနုပညာကို ပေါင်းစပ်ခြင်း။
၇။ ဟာပါလီ- "ငှက်တစ်ကောင်ကို သတ်ခြင်း" ကို ထုတ်ဝေခြင်း (၁၉၆၀)
လူမျိုးရေးခွဲခြားမှု ခေတ်အပြည့်အဝတွင် လူမျိုးရေးတရားမျှတမှုအကြောင်း စာအုပ်တစ်အုပ်ကို ထုတ်ဝေခြင်း။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- လက်လှမ်းမီနိုင်သော၊ နက်ရှိုင်းစွာ လူသားဆန်သော ဇာတ်ကြောင်းဖြင့် မသက်မသာဖြစ်စေသော ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများကို ကိုင်တွယ်ဖြေရှင်းရန် သတ္တိရှိခြင်း။
၈။ ဂျော့ချ်လူကပ်စ်- စတားဝါးစ်အတွက် ကုန်ပစ္စည်းရောင်းချခွင့်များကို ထိန်းသိမ်းထားခြင်း (၁၉၇၇)
အရုပ်များနှင့် နောက်ဆက်တွဲများအတွက် အခွင့်အရေးများ လဲလှယ်မှုအဖြစ် လစာနည်းနည်းကို လက်ခံခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ရုပ်ရှင်သည် ကျယ်ပြန့်သော ယဉ်ကျေးမှုစကြဝဠာ၏ အစသာဖြစ်ကြောင်း နားလည်ရန် အမြင်ကျယ်ခြင်း။
၉။ ဖရီဒါကာလို- ကုထုံးနှင့် မိမိကိုယ်ကို အတည်ပြုခြင်းပုံစံအဖြစ် ကိုယ်တိုင်ပုံတူပန်းချီ
ရိုးရာအစဉ်အလာအတိုင်း ပန်းချီဆွဲမည့်အစား သူမ၏ ကိုယ်ပိုင်ခံစားချက်နှင့် မက္ကဆီကန်အမှတ်အသားကို ရေးဆွဲခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ နာကျင်မှုကို နိုင်ငံရေးနှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ အမှတ်အသားဆိုင်ရာ အနုပညာအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း။
၁၀။ ဂျေကေရိုးလင်း- ဖန်တီးမှုဆိုင်ရာ ထိန်းချုပ်မှုကို လုံးဝလက်လွှတ်ရန် ငြင်းဆန်ခြင်း
ဟယ်ရီပေါ်တာရုပ်ရှင်များမှ သရုပ်ဆောင်များသည် ဗြိတိသျှလူမျိုးများ ဖြစ်ရမည်ဟု အခိုင်အမာပြောဆိုခဲ့ပြီး ဇာတ်လမ်း၏ သမာဓိကို ကာကွယ်ခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ဟောလိဝုဒ်ပုံစံ အလွန်အကျွံ စီးပွားဖြစ်ဖန်တီးမှု ဖိအားများကြားမှ စိတ်ကူးယဉ်ကမ္ဘာ၏ ကိုက်ညီမှုကို ကာကွယ်ခြင်း။
၁၁။ ဝေါ့ဒစ္စနီ- "နှင်းဖြူ" အပေါ် လောင်းကြေးထပ်ခြင်း (၁၉၃၇)
လူတိုင်းက ကာတွန်းရုပ်ရှင်ရှည်သည် ကျရှုံးလိမ့်မည်ဟု သူ့ကို ပြောခဲ့ကြသည် ("ဒစ္စနီ၏ အရူးအမူးလုပ်ရပ်")။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ကာတွန်းသည် ရိုးရှင်းသော ဟာသများသာမက နက်ရှိုင်းသော စိတ်ခံစားမှုနှင့် ဒရာမာကိုပါ ဖော်ပြနိုင်သည်ဟူသော ထိုးထွင်းသိမြင်မှု။
၁၂။ ဘန့်ခ်ဆီ- လေလံပွဲတွင် လက်ရာကို ကိုယ်တိုင်ဖျက်ဆီးခြင်း (၂၀၁၈)
ပန်းချီကားသည် ရောင်းချပြီးသည်နှင့် ချက်ချင်းပင် သူ့ဘာသာသူ ဖျက်ဆီးသွားခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- အနုပညာဈေးကွက်နှင့် တန်ဖိုး၏ ခဏတာသဘာဝအပေါ် အမြင့်ဆုံး အနုပညာဆိုင်ရာ မှတ်ချက်ပေးခြင်း။
၁၃။ ထရန်ဆီလ်ဗေးနီးယားတွင် ရိုမေးနီးယားဘာသာစကားကို ထိန်းသိမ်းခြင်း (အာဒီလီယန်ကျောင်း)
လက်တင်ဘာသာစကားဖြစ်ကြောင်း သက်သေပြရန်နှင့် ဘာသာစကားကို စံပြုရန် ပညာတတ်များ၏ ကြိုးပမ်းမှု။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- အမျိုးသားရှင်သန်မှုအတွက် ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ဘာသာဗေဒကို နိုင်ငံရေးလက်နက်အဖြစ် အသုံးပြုခြင်း။
၁၄။ ချာလီချက်ပလင်- "အာဏာရှင်" (၁၉၄၀)
အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ကြားနေဆဲဖြစ်သော်လည်း နာဇီဝါဒနှင့် ဟစ်တလာကို သရော်လှောင်ပြောင်ရန် ဆုံးဖြတ်ခြင်း။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- အာဏာရှင်စနစ်ကို ဖော်ထုတ်ရန်နှင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ လူထုအသိစိတ်ကို လှုံ့ဆော်ရန် ဟာသကို အသုံးပြုခြင်း။
၁၅။ ဘီတဲလ်အဖွဲ့မှ လူမျိုးရေးခွဲခြားထားသော ပရိသတ်ရှေ့တွင် ဖျော်ဖြေရန် ငြင်းဆန်ခြင်း (အမေရိကန်၊ ၁၉၆၄)
၎င်းတို့၏ ဖျော်ဖြေပွဲများတွင် လူမျိုးရေးခွဲခြားမှုကို တားမြစ်သည့် အချက်အလက်များကို စာချုပ်တွင် ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- လူမှုရေးပြောင်းလဲမှုကို အကောင်အထည်ဖော်ရန် ကြီးမားသော ကျော်ကြားမှုကို အသုံးပြုခြင်း။
၁၆။ ဂူစတေ့ဗ်အိုင်ဖယ်- အိုင်ဖယ်မျှော်စင်ကို ရန်ပုံငွေရှာခြင်း
အစိုးရက ငွေအနည်းငယ်သာ ပေးသောအခါ အိုင်ဖယ်သည် နှစ် ၂၀ လုပ်ပိုင်ခွင့် လဲလှယ်မှုအဖြစ် ဆောက်လုပ်ရေးကို ကိုယ်တိုင် ရန်ပုံငွေရှာခဲ့သည်။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ခေတ်မီအင်ဂျင်နီယာပညာ၏ ခရီးသွားလာရေးနှင့် သင်္ကေတဆိုင်ရာ တန်ဖိုးအပေါ် စွန့်ဦးတီထွင်မှု ယုံကြည်ခြင်း။
၁၇။ ဗင်းနစ်မြို့ကို ထိန်းသိမ်းခြင်း (MOSE စီမံကိန်း)
ဒီရေများကို ကာကွယ်ရန် ရွေ့လျားနိုင်သော အတားအဆီးများ တည်ဆောက်ရန် ဆုံးဖြတ်ခြင်း (နောက်ကျသော်လည်း အရေးကြီးသည်)။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ရာသီဥတုပြောင်းလဲမှုများကြောင့် ပျက်စီးလွယ်သော အနုပညာအမွေအနှစ်များကို ကာကွယ်ရန် ကြီးမားသော နည်းပညာကို အသုံးပြုခြင်း။
၁၈။ ဘော့ဒိုင်လန်- လျှပ်စစ်ဂစ်တာသို့ ပြောင်းလဲခြင်း (၁၉၆၅)
ရော့ခ်ဂီတကို လက်ခံရန် သန့်စင်သော ဖော့ခ်ပရိသတ်ကို ဆန့်ကျင်ခြင်း။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- အနုပညာအရ ရပ်တန့်နေခြင်းကို ငြင်းပယ်ခြင်း၊ ပရိသတ်ဟောင်းများကို စိမ်းကားစေမည့် အန္တရာယ်ရှိသော်လည်း။
၁၉။ ကိုကိုရှာနယ်- "Little Black Dress" (၁၉၂၆)
ဝမ်းနည်းခြင်းနှင့် အစေခံများ၏ အရောင်ကို အမြင့်ဆုံးသော ကျက်သရေ၏ သင်္ကေတအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- ရိုးရှင်းမှုနှင့် လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်းဖြင့် ဖက်ရှင်ကို ဒီမိုကရေစီစနစ်သို့ ပြောင်းလဲခြင်း၊ အမျိုးသမီးများကို ကော်ဆက်များမှ လွတ်မြောက်စေခြင်း။
၂၀။ ဂျိုဟန်နက်စ်ဗာမီယာ- ကင်မရာအော့ဘ်စကူရာကို အသုံးပြုခြင်း (သီအိုရီ)
ဓာတ်ပုံတိကျမှုဖြင့် အလင်းကို ဖမ်းယူရန် အလင်းပိုင်းဆိုင်ရာ ကိရိယာများကို အသုံးပြုနိုင်ခြေ။ ပိုင်းခြားသိမြင်မှု- အမြင်ဆိုင်ရာ ပြည့်စုံမှုကို ရရှိရန် သိပ္ပံနည်းကျ ကိရိယာများကို အနုပညာရှင်က လက်ခံခြင်း။