ကမ္ဘာ့သမိုင်းတစ်လျှောက် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု ဆုံးဖြတ်ချက် ၂၀- လက်တွေ့ကျမှုနှင့် အမြင်ကျယ်မှု၏ ဉာဏ်ပညာ

ကမ္ဘာ့သမိုင်းတစ်လျှောက် စီးပွားရေးဆိုင်ရာ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု ဆုံးဖြတ်ချက် ၂၀

စီးပွားရေးတွင် ထိုးထွင်းသိမြင်မှုဆိုသည်မှာ လှုံ့ဆော်မှုများကို နားလည်ခြင်း၊ အနာဂတ်မျိုးဆက်များ၏ လိုအပ်ချက်များကို ကြိုတင်ခန့်မှန်းခြင်းနှင့် ခန့်မှန်းခြေ အမြတ်အစွန်းအစား ရေရှည်တည်တံ့သော တည်ငြိမ်မှုကို ရွေးချယ်နိုင်စွမ်းဖြစ်သည်။ ရေတိုတွင် လူကြိုက်မများသော မူဝါဒများကို ကျင့်သုံးရန် သတ္တိရှိသော ခေါင်းဆောင်များနှင့် စီးပွားရေးပညာရှင်များကြောင့် သမိုင်းသည် ရေရှည်သာယာဝပြောမှုကို အာမခံရန် အကြိမ်များစွာ ကယ်တင်ခြင်းခံခဲ့ရသည်။


၁။ နော်ဝေ၏ အချုပ်အခြာအာဏာပိုင် ရန်ပုံငွေ (၁၉၉၀)

ရေနံတွေ့ရှိပြီးနောက် နော်ဝေသည် ဝင်ငွေများကို ဘတ်ဂျက်တွင် တိုက်ရိုက်မသုံးစွဲဘဲ အနာဂတ်မျိုးဆက်များအတွက် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ရန်ပုံငွေတစ်ခုတွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံရန် ဥပဒေဖြင့် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- "ဒတ်ချ်ရောဂါ" (ငွေကြေးဖောင်းပွမှုနှင့် ဒေသတွင်းစက်မှုလုပ်ငန်းများ ပျက်စီးခြင်း) ကို ရှောင်ရှားပြီး ကုန်ခန်းနိုင်သော သယံဇာတကို ထာဝရကြွယ်ဝမှုအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း။


၂။ ဗော်လ်ကာ၏ ထိတ်လန့်မှု (အမေရိကန်၊ ၁၉၇၉-၁၉၈၁)

ဖက်ဒရယ်ဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ ပေါလ် ဗော်လ်ကာသည် အရှိန်အဟုန်ပြင်းစွာ မြင့်တက်နေသော ငွေကြေးဖောင်းပွမှုကို ရပ်တန့်ရန် အတိုးနှုန်းများကို (၂၀% အထိ) ပြင်းထန်စွာ မြှင့်တင်ခဲ့ပြီး ရေတိုတွင် နာကျင်ဖွယ် စီးပွားရေးကျဆင်းမှုကို ဖြစ်စေခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- စီးပွားရေးကို "ငွေကြေးဖောင်းပွမှု ကင်ဆာ" မှ ကုစားရန်နှင့် ဒေါ်လာအပေါ် ယုံကြည်မှုကို ပြန်လည်တည်ဆောက်ရန် အလွန်လူကြိုက်မများသော ဆောင်ရွက်ချက်ကို ပြုလုပ်ရန် သတ္တိရှိခြင်း။


၃။ ဂျာမန်စီးပွားရေး အံ့ဖွယ်- လူဝစ် အာဟတ်၏ ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး (၁၉၄၈)

တနင်္ဂနွေနေ့တစ်ရက်တွင် သိမ်းပိုက်ရေးတပ်ဖွဲ့များ၏ ခွင့်ပြုချက်မရှိဘဲ အာဟတ်သည် စျေးနှုန်းထိန်းချုပ်မှုများကို ဖျက်သိမ်းပြီး ဒွိုက်ချ်မာ့ခ်ကို မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ စင်များပေါ်တွင် တစ်ညတည်းနှင့် ကုန်ပစ္စည်းများ ပြည့်သွားခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- အကျပ်အတည်းကာလတွင်ပင် ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှုရှိသော စီမံကိန်းထက် လွတ်လပ်သောစျေးကွက်များက ပိုမိုကောင်းမွန်စွာ လုပ်ဆောင်နိုင်ကြောင်း နားလည်ခြင်း။


၄။ ဟင်နရီ ဖို့ဒ်နှင့် ၅ ဒေါ်လာ လုပ်ခနေ့ (၁၉၁၄)

ဖို့ဒ်သည် ၎င်း၏လုပ်သားများ၏ လုပ်ခကို နှစ်ဆတိုးမြှင့်ခဲ့ပြီး ပြိုင်ဘက်များက ရူးသွပ်သော ဆုံးဖြတ်ချက်အဖြစ် မှတ်ယူခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- လုပ်သားများကို စားသုံးသူများအဖြစ် ပြောင်းလဲခြင်း၊ သာယာဝပြောသော လူလတ်တန်းစားသည် စက်မှုထုတ်ကုန်များအတွက် ဝယ်လိုအား၏ မောင်းနှင်အားဖြစ်ကြောင်း နားလည်ခြင်း။


၅။ အလက်ဇန္ဒား ဟာမီလ်တန်၏ စီမံကိန်း (အမေရိကန်၊ ၁၇၉၀)

ပထမဆုံး ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးသည် လွတ်လပ်ရေးစစ်ပွဲတွင် စုဆောင်းမိသော ပြည်နယ်များ၏ ကြွေးမြီများကို ဖက်ဒရယ်အစိုးရက လွှဲပြောင်းယူရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- နိုင်ငံသစ်၏ ဘဏ္ဍာရေးဆိုင်ရာ ယုံကြည်စိတ်ချရမှုကို တည်ဆောက်ခြင်းဖြင့် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုအား စျေးသက်သာစွာ ချေးငွေရယူနိုင်စေပြီး နိုင်ငံခြားရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများကို ဆွဲဆောင်နိုင်စေခဲ့သည်။


၆။ ပြောင်းဥပဒေများ ဖျက်သိမ်းခြင်း (ဗြိတိန်၊ ၁၈၄၆)

ဝန်ကြီးချုပ် ရောဘတ် ပီးလ်သည် လုပ်သားများ၏ အစားအစာကို စျေးသက်သာစေရန် မြေပိုင်ရှင်လူကုံထံများ၏ အကျိုးစီးပွားကို စွန့်လွှတ်၍ သီးနှံများအပေါ် ကာကွယ်ရေးအခွန်များကို ဖယ်ရှားခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- နှိုင်းယှဉ်အားသာချက်နှင့် လွတ်လပ်သောကုန်သွယ်မှုကို ဦးစားပေးခြင်းဖြင့် ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာခေတ်၏ ပထမဆုံးကာလနှင့် ဗြိတိန်၏ စီးပွားရေးလွှမ်းမိုးမှုအတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်ချခဲ့သည်။


၇။ စင်ကာပူနှင့် ဗဟိုပံ့ပိုးမှုရန်ပုံငွေ (CPF)

လီကွမ်ယုသည် အိမ်ရာ၊ ကျန်းမာရေးနှင့် ပင်စင်များအတွက် ရန်ပုံငွေသို့ နိုင်ငံသားများက အများအပြား ထည့်ဝင်ရသော အတင်းအကျပ်စုဆောင်းရေးစနစ်ကို ပြဋ္ဌာန်းခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ပြင်ပကြွေးမြီမရှိဘဲ အခြေခံအဆောက်အအုံဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို ရန်ပုံငွေထောက်ပံ့ခြင်းဖြင့် ဆင်းရဲသောလူဦးရေကို ပိုင်ရှင်များရှိသော နိုင်ငံအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။


၈။ တိန့်ရှောင်ဖိန်နှင့် အထူးစီးပွားရေးဇုန်များ (၁၉၈၀)

နိုင်ငံတစ်ဝန်းသို့ မချဲ့ထွင်မီ ကန့်သတ်ထားသော ဇုန်များ (ရှန်ကျန်း) တွင် အရင်းရှင်စနစ်ကို စမ်းသပ်ရန် ဆုံးဖြတ်ချက်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- သန်း ၈၀၀ သော လူများကို ဆင်းရဲမွဲတေမှုမှ ကယ်တင်ခဲ့သော အကြွင်းမဲ့ လက်တွေ့ကျမှု ("ကြောင်က အဖြူဖြစ်ဖြစ် အနက်ဖြစ်ဖြစ် ကြွက်ဖမ်းနိုင်ရင် အရေးမကြီးဘူး")။


၉။ ဘော့ဆွာနာနှင့် စိန်စီမံခန့်ခွဲမှု

အိမ်နီးချင်းနိုင်ငံများနှင့်မတူဘဲ ဘော့ဆွာနာသည် သတ္တုတူးဖော်ရေးစာချုပ်များကို ပြန်လည်ညှိနှိုင်းခဲ့ပြီး ဝင်ငွေများကို နန်းတော်များ သို့မဟုတ် စစ်တပ်တွင် မသုံးစွဲဘဲ ပညာရေးနှင့် အခြေခံအဆောက်အအုံများတွင် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ခိုင်မာသော အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ဘဏ္ဍာရေးပွင့်လင်းမြင်သာမှုဖြင့် "သယံဇာတကျိန်စာ" ကို ရှောင်ရှားခြင်း။


၁၀။ ဘရက်တန်ဝုဒ် သဘောတူညီချက် (၁၉၄၄)

ငွေကြေးများကို တည်ငြိမ်စေရန်နှင့် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကို ဖြစ်စေခဲ့သော ပြိုင်ဆိုင်မှုရှိသော တန်ဖိုးလျှော့ချမှုများကို ကာကွယ်ရန် IMF နှင့် ကမ္ဘာ့ဘဏ်ကို တည်ထောင်ခြင်း။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ငြိမ်းချမ်းရေးအတွက် အာမခံချက်အဖြစ် နိုင်ငံတကာ စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှု၏ ဗိသုကာလက်ရာ။


၁၁။ အော့တို ဗွန် ဘစ်မာ့ခ်- လူမှုဖူလုံရေးနိုင်ငံ တည်ထောင်ခြင်း (၁၈၈၃)

သံမဏိဝန်ကြီးချုပ်သည် အစွန်းရောက်ဆိုရှယ်လစ်ဝါဒ ထွန်းကားလာမှုကို တန်ပြန်ရန် ကျန်းမာရေးအာမခံနှင့် ပင်စင်များကို မိတ်ဆက်ခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- စက်မှုနိုင်ငံ၏ လူမှုစည်းလုံးညီညွတ်မှုနှင့် နိုင်ငံရေးတည်ငြိမ်မှုကို အာမခံရန် စီးပွားရေးကိရိယာများကို အသုံးပြုခြင်း။


၁၂။ မာရီယို ဒရာဂီ- "ဘာပဲဖြစ်ဖြစ်" (၂၀၁၂)

ဥရောပဗဟိုဘဏ်ဥက္ကဋ္ဌ၏ ရိုးရှင်းသော ကြေညာချက်တစ်ခုသည် ယူရိုဇုန်ကို ဖျက်ဆီးရန် ခြိမ်းခြောက်နေသော မှန်းဆမှုများကို ရပ်တန့်စေခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ထိုအချိန်တွင် ငွေကြေးတစ်ပြားမှ အမှန်တကယ် မသုံးစွဲဘဲ စျေးကွက်များကို တည်ငြိမ်စေရန် ဗဟိုဘဏ်၏ ယုံကြည်စိတ်ချရသော ဆက်သွယ်မှုစွမ်းအား။


၁၃။ အိမ်ရာမြေဥပဒေ (အမေရိကန်၊ ၁၈၆၂)

၅ နှစ်ကြာ စိုက်ပျိုးလိုသူတိုင်းကို မြေဧက ၁၆၀ အခမဲ့ ပေးအပ်ခြင်း။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- တိုက်ကြီးတစ်ခုကို ကိုလိုနီပြု၍ စီးပွားရေးအရ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရန် ထုတ်လုပ်မှုဆိုင်ရာ ပိုင်ဆိုင်မှုများကို လူထုထံ ဖြန့်ဝေခြင်းဖြင့် လွတ်လပ်သော ပိုင်ရှင်လူတန်းစားကို ဖန်တီးခဲ့သည်။


၁၄။ ဂျပန်၏ လယ်ယာမြေပြုပြင်ပြောင်းလဲရေး (၁၉၄၅ နောက်ပိုင်း)

အမေရိကန်၏ လမ်းညွှန်မှုအောက်တွင် ဂျပန်သည် မြေယာများကို မြေရှင်ကြီးများထံမှ တောင်သူလယ်သမားများထံသို့ ပြန်လည်ခွဲဝေပေးခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- စီးပွားရေးဆိုင်ရာ မြေရှင်ပဒေသရာဇ်စနစ်ကို ဖယ်ရှားခြင်းဖြင့် ခိုင်မာသော ပြည်တွင်းစျေးကွက်ကို ဖန်တီးခဲ့ပြီး ဝင်ငွေများကို ညီမျှစေကာ နောက်ပိုင်းတွင် လျင်မြန်စွာ တိုးတက်မှုအတွက် အခြေခံအုတ်မြစ်ချခဲ့သည်။


၁၅။ လူလာ ဒါ ဆေးလ်ဗားနှင့် "ဘော်လ်ဆာ ဖာမီလီယာ" (ဘရာဇီး၊ ၂၀၀၃)

ကလေးများကို ကျောင်းပို့ခြင်းနှင့် ကာကွယ်ဆေးထိုးခြင်းတို့အပေါ် မူတည်၍ ငွေသားလွှဲပြောင်းပေးသည့် အစီအစဉ်တစ်ခု။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ရေရှည်ရပ်တည်ရေး အကူအညီများဖြင့်သာမက အနာဂတ်မျိုးဆက်၏ လူ့အရင်းအနှီးတွင် တိုက်ရိုက်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခြင်းဖြင့် ဆင်းရဲမွဲတေမှုသံသရာကို ဖြတ်တောက်ခြင်း။


၁၆။ ဂေါ်ဒွန် ဘရောင်း- ယူရိုကို လက်ခံရန် ငြင်းဆန်ခြင်း (ဗြိတိန်၊ ၂၀၀၃)

တစ်ခုတည်းသော ငွေကြေးကို လက်ခံရန် နိုင်ငံရေးဖိအားများရှိသော်လည်း "စီးပွားရေးစမ်းသပ်မှု ၅ ခု" အပေါ် အခြေခံ၍ ပေါင်စတာလင်ကို ဆက်လက်ထိန်းသိမ်းရန် ဆုံးဖြတ်ချက်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဘဏ္ဍာရေးအကျပ်အတည်းကာလတွင် အရေးပါကြောင်း သက်သေပြခဲ့သော ငွေကြေးမူဝါဒ၏ အချုပ်အခြာအာဏာကို ထိန်းသိမ်းခြင်း။


၁၇။ ဂလက်စ်-စတီဂေါလ် ဥပဒေ (အမေရိကန်၊ ၁၉၃၃)

စီးပွားဖြစ်ဘဏ်များ (အပ်ငွေဘဏ်များ) ကို ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုဘဏ်များ (မှန်းဆဘဏ်များ) မှ ခွဲထုတ်ခြင်း။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- နိုင်ငံသားများ၏ စုဆောင်းငွေများကို စတော့စျေးကွက်အန္တရာယ်များမှ ကာကွယ်ခြင်းဖြင့် နှစ် ၆၀ ကြာ ဘဏ္ဍာရေးတည်ငြိမ်မှုကို အာမခံခဲ့သည် (၎င်းကို ဖျက်သိမ်းသည်အထိ)။


၁၈။ ကန့်သတ်တာဝန်ယူမှု သဘောတရား (၁၉ ရာစု)

ကုမ္ပဏီတစ်ခု ဒေဝါလီခံပါက ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများသည် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံထားသော ပမာဏကိုသာ ဆုံးရှုံးစေပြီး ကိုယ်ပိုင်ပိုင်ဆိုင်မှုများကို မဆုံးရှုံးစေရန် ခွင့်ပြုသည့် ဥပဒေများကို အများပြည်သူသိရှိစေခြင်း။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ကိုယ်ပိုင်အန္တရာယ်ကို ကန့်သတ်ခြင်းဖြင့် ဆန်းသစ်တီထွင်မှုနှင့် စွန့်ဦးတီထွင်မှုကို အားပေးခြင်း၊ ခေတ်သစ်အရင်းရှင်စနစ်၏ မောင်းနှင်အား။


၁၉။ တောင်ကိုရီးယားနှင့် ချေဘောလ်များအား ပံ့ပိုးမှု (၁၉၆၀-၁၉၇၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ)

အစိုးရသည် ရွေးချယ်ထားသော လုပ်ငန်းစုကြီးများ (Samsung, Hyundai) သို့ ပို့ကုန်စွမ်းဆောင်ရည်အပေါ် မူတည်၍ စျေးသက်သာသော ချေးငွေများကို ဦးတည်ပေးခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- ပြည်တွင်းကုမ္ပဏီများကို ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ယှဉ်ပြိုင်နိုင်စွမ်းရှိစေရန် ပြင်ပ "စျေးကွက်စည်းကမ်း" ကို အသုံးပြုခြင်း။


၂၀။ မာရှယ်စီမံကိန်း (စီးပွားရေးရှုထောင့်၊ ၁၉၄၈)

အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုသည် ဥရောပသို့ ဒေါ်လာ ၁၅၀ ဘီလီယံ (ယနေ့ခေတ်တန်ဖိုး) နှင့် ညီမျှသော ငွေကြေးကို လှူဒါန်းခဲ့ပြီး စီးပွားရေးပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် ကုန်သွယ်ရေးအတားအဆီးများ ဖယ်ရှားခြင်းအပေါ် မူတည်၍ ငွေကြေးကို ထောက်ပံ့ခဲ့သည်။ ထိုးထွင်းသိမြင်မှု- သာယာဝပြောသော ဥရောပသည် ကြွေးမြီထူပြီး ပျက်စီးနေသော ဥရောပထက် ပိုမိုကောင်းမွန်သော စျေးကွက်တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း နားလည်ခြင်း။